انواع منابع و اولویت جذب در سازمان‌های مردم نهاد

انواع منابع و اولویت جذب در سازمان های مردم نهاد

سردرگمی در انتخاب منابع برای جذب، از جمله چالش‌هایی­ست که عمدتاً سازمان‌­های مردم نهاد با آن مواجه هستند. این که انرژی خود را برای تأمین کدام منابع صرف کنند تا کارآیی و اثربخشی اقدامات­­شان در حیطه مأموریت به حداکثر برسد.

در این مقاله نگاهی داریم به انواع منابع و اولویت جذب در سازمان‌های مردم نهاد و اهمیت تناسب رویکرد سمن با انتخاب نوع منابع، به نحوی که بیشترین بهره‌­وری را برای جامعه هدف به دنبال داشته باشد. 

به طور کلی، سازمان‌­های مردم نهاد خدمات­‌شان را با ۴ رویکرد به جامعه هدف ارائه می­‌نمایند. رویکرد خیریه­‌ای، رویکرد NGO‌توانمندساز، رویکرد NGO ترویجگر و کارآفرینی اجتماعی.

سازمان­‌های مردم نهاد، به ترتیب توسعه یافتگی و ارتقای سطح بلوغ­شان در یک طیف قرار می‌گیرند.

در ابتدای طیف سازمان­‌ها با رویکرد خیریه‌ای، بیشتر منابع خود را صرف حمایت­‌های معیشتی از جامعه هدف می‌­کنند و اصطلاحاً در پی ماهی دادن به افراد هستند.

 بعد از آن با اندکی توسعه و بلوغ فکری در سازمان، رویکردهای توانمندسازی پررنگ­تر می‌شود و NGOهای توانمندساز با هدف کمک به استقلال مادی و روانی جامعه هدف، به آموزش و مهارت آموزی افراد می­پردازند و اصطلاحاً ماهی­گیری یاد می­‌دهند.

با ارتقای سطح بلوغ سمن، رویکردهای ترویجی و حمایتگری (Advocacy) افزایش می­‌یابد تا پس از توانمندسازی افراد، جامعه نیز ظرفیت پذیرش و تعامل با افراد حوزه آسیب را پیدا کند. غایت هدف NGOهای ترویجگر (Advocator) اصلاح و بهبود قوانین جامعه به نفع افراد حوزه­ آسیب است، تا آن­ها نیز به حقوق حداقلی شهروندی دست یابند و از رفاه و آرامش نسبی برخوردار شوند.

توسعه یافته‌ترین رویکرد در سازمان‌­های مردم نهاد، کارآفرینی اجتماعی­ست. هدف از این رویکرد، استقلال کامل شغلی و توسعه قدرت اختیار و انتخاب جامعه هدف می‌­باشد.

کارآفرینی اجتماعی با دو ویژگی اصلی شناخته می‌شود:

۱- می‌­دانیم ­که هدف اصلی یک بنگاه اقتصادی، کسب سود است؛ درحالی­که هدف اصلی و خاستگاه کارآفرینی اجتماعی، رفع یک مسأله اجتماعی یا ایجاد یک منفعت اجتماعی­ست. به عبارت دیگر، مادامی که سود فعالیت‌­های یک کارآفرینی اجتماعی در نقطه سربه‌سر قرار دارد، به دنبال حداکثرسازی بازده اجتماعی­ست.

۲- در بنگاه­‌های اقتصادی، سهامداران و هیأت مدیره از مابه‌­التفاوت درآمدها و هزینه‌­ها، سود برداشت می‌­کنند، اما در کارآفرینی اجتماعی، هیأت امنا یا هیأت مدیره سودی دریافت نمی‌کنند. به مشاغل تعریف شده در سازمان، حقوق اختصاص می‌­یابد؛ اما سودی برداشت نمی‌شود. عایدی­ها هم صرف توسعه خود سازمان می­‌گردد و خارج نمی‌­شود.

به طور کلی باید تلاش کرد خیریه‌ها به NGOهای توانمندساز، سپس ترویجگر و در نهایت به کارآفرینی اجتماعی تبدیل شوند.

از طرف دیگر، منابع سازمانی به ۴ دسته کلی تقسیم می شوند؛

منابع انسانی، فیزیکی، اطلاعاتی و مالی.

منابع انسانی: شامل نیروهای داوطلب، نیمه داوطلب و غیرداوطلب (موظف)

منابع فیزیکی: شامل فضای اداری و میدانی سازمان، تجهیزات، کامپیوتر، لوازم اداری و …

منابع اطلاعاتی: شامل نرم افزار و سیستم‌های اطلاعاتی، تخصص مشاوران و نیروهای تخصصی، محتواهای علمی و …

و منابع مالی: شامل منابع ریالی و ارزی.

هر سازمان مردم نهاد باید مشخص کند چه رویکردی در ارائه خدمات به جامعه هدف دارد، رویکرد غالب خود را تعیین و سپس جهت تأمین منابع اقدام نماید.

یکی از چالش­های سازمان­‌های مردم نهاد این است که جهت تأمین منابع، متناسب با نوع سازمان اقدام نمی‌­شود.­ سازمان‌­ها باید بدانند منبع غالبی که نیاز دارند کدام است.

سازمان­‌هایی با رویکرد خیریه، جهت حمایت‌­های معیشتی، بیشتر به منابع مالی نیاز دارند. حتی به دلیل تنوع نیازهای هر خانواده یا گروه هدف، وجه نقد از کالا مناسب‌­تر است.

NGOهای توانمندساز به دلیل رویکردهای آموزشی و مهارت­ آموزی، بیشتر به فضای فیزیکی و تجهیزات و منابع انسانی نیاز دارند.

NGOهای ترویجگر جهت انجام رایزنی‌ها، لابی، چانه‌زنی، نفوذ بر افکار عمومی و تأثیر بر رویه‌­های قانون‌گذاری، عمدتاً نیازمند منابع اطلاعاتی و انسانی هستند.

کارآفرینی‌­های اجتماعی به همه انواع منابع احتیاج دارند؛ اما منابع مالی، آخرین چیزیست که از حامیان خود طلب می‌­کنند. قبل از آن حامیان را متقاعد می‌سازند که از اعتبار، تخصص و شبکه‌های ارتباطی خود در جهت ترویج و آگاهی بخشی نسبت به حیطه مأموریت سازمان، هزینه نمایند.

به این ترتیب، سازمان‌­های مردم نهاد با شناخت و انتخاب رویکرد خود در حمایت از جامعه هدف، می­‌توانند نسبت به تأمین منابع، به مراتب کارآمدتر و اثربخش­­تر عمل نمایند.

ارتباط با ما

صفحه اینستاگرامی رسا

تامین منابع در سازمان مردم نهاد
تامین منابع در سازمان‌های مردم نهاد
جذب منابع در سازمان مردم نهاد
اولویت جذب منابع در سازمان مردم نهاد
تامین منابع در سمن‌ها
جذب و تامین منابع در سمن‌ها
اولویت جذب منابع در سمن
انواع سازمان مردم نهاد

اشتراک در
اطلاع از
guest
0 Comments
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها

فرم شما با موفقیت ارسال شد